مصر و بحران های حال و آینده
مصر و بحران های حال و آینده

خط امام – تحلیلگران مسایل مصر بر این باورند کهبیکاری، کمبود بودجه، شرایط ناگوار اقتصادی، شکاف سیاسی و تنش در مرزهایاین کشور مانند بمب ساعتی هستند که دولت آینده را تهدید می کنند. «عبدالعزیز سالمان» دبیر کل کمیته عالی انتخابات ریاست جمهوری مصر، سی و یکم اردیبهشت نتایج انتخابات ریاست جمهوری در خارج از این […]

خط امام – تحلیلگران مسایل مصر بر این باورند کهبیکاری، کمبود بودجه، شرایط ناگوار اقتصادی، شکاف سیاسی و تنش در مرزهایاین کشور مانند بمب ساعتی هستند که دولت آینده را تهدید می کنند.

«عبدالعزیز سالمان» دبیر کل کمیته عالی انتخابات ریاست جمهوری مصر، سی و یکم اردیبهشت نتایج انتخابات ریاست جمهوری در خارج از این کشور را اعلام کرد.
به گزارش شبکه تلویزیونی «الشرق الاوسط» مصر، درانتخابات خارج از این کشور در مجموع 318 هزار و 33 تن در پای صندوق های رای حاضر شدند.
دبیر کل انتخابات ریاست جمهوری مصر اعلام کرد در کل 313 هزار و 835 رای صحیح و 4 هزار و 198 رای باطله به صندوق ها ریخته شد که «عبدالفتاح السیسی» در مجموع 296 هزار و 628 رای و «حمدین صباحی» 17 هزار و 207 رای را از آن خود کردند.
انتخابات ریاست جمهوری مصر در خارج از کشور، بیست و پنجم اردیبهشت به مدت پنج روز در سراسر جهان میان حمدینصباحی موسس جریان مردمی و عبدالفتاح السیسی وزیر دفاع پیشین این کشوربرگزار شد.
انتخابات ریاست جمهوری مصر در داخل کشور نیز پنجم و ششم خرداد برگزار خواهد شد.

** نگرانی مردم مصر از آینده

بسیاری از تحلیلگران بر این نظرند که نتایج انتخابات در خارج از مصر نشان می دهدکه عبدالفتاح السیسی در یک قدمی ریاست جمهوری این کشور قرار دارد. اگرچهبرخی از مردم وی را به عنوان رهایی بخش مصر می شناسند، اما بسیاری ازتحلیلگران با برشمردن چالش های جامعه مصرپیش بینی می کنند که السیسی درصورت پیروزی در انتخابات با چالش های بسیاری روبرو شود و سرنوشتی مانند «حسنی مبارک» دیکتاتور سرنگون شده و «محمد مرسی» رییس جمهوری برکنار شدهاین کشور، داشته باشد.

در این پیوند، تارنمای «وادی مصر»، سی اماردیبهشت به نقل از روزنامه ˈلاریپوبلیکاˈ ایتالیا، نوشت: مردم مصر نسبت به اوضاع پس از انتخابات در نگرانی به سر می برند.

این روزنامهافزود: فرقی نمی کند که کدام یک از 2 نامزد در انتخابات ریاست جمهوری پیروز شوند، تنش ها در مصر ادامه خواهد داشت و احتمال دارد که اوضاع هر روزناگوار تر شود. به ویژه که السیسی مواضع ضد اخوان المسلمین را در پیش گرفته که این مساله زندگی سیاسی را در مصر با تهدید روبرو خواهد کرد.
بهنوشته این روزنامه، مصر به مفهوم واقعی با بحران های گوناگونی روبرووشکاف در این کشور هر روز در حال فزونی است و آینده این کشور تهدید می شود.
از دیدگاه تحلیلگران، مسایل داخلی به ویژه اقتصادی و مسائل خارجی به خصوصامنیت مرزها و تنش در کشورهای همسایه از مهمترین چالش هایی است که دولتآینده مصر را تهدید می کند.

** اقتصاد مصر؛ چالش رییس جمهوری آینده

از نگاه بسیاری از ناظران، اوضاع ناگوار اقتصاد مصر از گره های کوری است که رییس جمهوری این کشور با آن دست و پنجه نرم خواهد کرد.
با توجه به اینکه برجسته ترین سبب قیام مردم مصر علیه حسنی مبارک فضای بداقتصادی و نابرابری اجتماعی بود و پس از سرنگونی حسنی مبارک هم اوضاع بهبود نیافته است، پیش بینی می شود که تداوم اوضاع بد اقتصادی، رییس جمهوریآینده مصر را هم با تهدید رو برو کند.
در این پیوند، تارنمای «البدیل» مصر، سی ام اردیبهشت به نقل از روزنامه «لس آنجلس تایمز» آمریکا،نوشت: عبدالفتاح السیسی که در چند قدمی ریاست جمهوری مصر قرار دارد، باچالش های بسیاری روبرو است.

به نوشته سی ام اردیبهشت روزنامه «لسآنجلس تایمز»، گروه اخوان المسلمین مصر، بزرگترین چالش ژنرال السیسی بهشمار نمی رود، بلکه آن چیزی که به شدت وی را تهدید می کند، بدی اوضاعاقتصادی مصر است.

تنش های سیاسی که طی سه سال گذشته جامعه مصر با آن دست و پنجه نرم می کند از بزرگترین معضل هایی است که اقتصاد این کشور رابه مرز ورشکستگی رسانده و مشکلاتی مانند افزایش روز افزون بدهکاری ها وکمبود انرژی، اقتصاد این کشور را در تنگنا گذاشته است.
همچنینبیکاری در این کشور به بالاترین حد خود رسیده است. اعتصاب کارگران هم سببشده تا بسیاری از بخش های دولتی مانند حمل و نقل عمومی و بخش های بهداشتیبا معضل روبرو شوند.
همچنین «ابراهیم عوض» استاد علوم سیاسی دردانشگاه آمریکایی قاهره، سی ام اردیبهشت در گفت و گوبا تارنمای خبریالبدیل، گفت که مشکلات مصر به هم گره خورده است و اصلاح اقتصادی به تنهاییبرای رهایی کافی نیست، بلکه باید در کنار اصلاح کارهای اقتصادی، اصلاحاتسیاسی هم در پیش گرفته شود.
افزون بر این، تارنمای مرکز مطالعات «الجزیره»، سی و یکم اردیبهشت در گزارشی تحلیلی به قلم «ابراهم العیسوی» نوشت: اوضاع اقتصادی مصر از زمان انقلاب بیست و پنجمژانویه سال 2011 میلادی (بهمن 1389 خورشیدی) به طور کلی و از زمان کودتای نظامیان علیه «محمد مرسی» (تیرماه 1392 خورشیدی) به طور ویژه نابسامان شده است.
ابراهیم العیسوی بر این باور است که پافشاری قدرت حاکم در پیاده کردن سیاست هایاقتصادی چهار دهه گذشته در وخامت اوضاع اقتصادی کشور، عقب ماندگی و وابستگی اقتصاد مصر به کشورهای خارجی تاثیر داشته و آن سیاست ها ناکارامدی خود راتاکنون نشان داده اند.
افزون بر این، روزنامه «العرب» چاپ لندن، سی ام اردیبهشت در گزارشی تحلیلی به قلم «محمد السمهوری» نوشت: اوضاع اقتصادی سختی که مصر با آن دست و پنجه نرم می کند از بزرگ ترین چالش های فرا رویرییس جمهوری آینده مصر است.

به نوشته روزنامه العرب، مصر از بحرانمالی خفه کننده رنج می برد. کمبود بودجه عمومی دولت، حجم بالای بدهکاریداخلی و خارجی طی سه سال هر روز در حال افزایش بوده است. میزان کمبود بودجه به 14 درصد از تولید ناخالص ملی رسیده است.
دولت برای جبران کمبود بودجه ناچار به استقراض (وام) از بانک های داخلی است.
مصر طی سه سال گذشته بارها تلاش کرده است تا با صندوق بین الملی پول توافقنامه هایی را امضا کند و برنامه اصلاح امور مالی را در دستور کار قرار دهد، اما هربار در آخرین لحظات، دولت های مصر به خاطر ترس از افزایش تنش های سیاسی و اجتماعی از این اقدام چشم پوشی کردند.
اگرچه کشورهای عربی کنارخلیج فارس به مصر کمک مالی کرده اند، اما این کمک ها هم در رهایی این کشوراز بحران اقتصادی نقش برجسته ای را بازی نکرده است. همچنین پیش بینی می شود که این کمک ها ادامه نیابد. مسوولان کشورهای عربی کنار خلیج فارس هم اینمساله را بارها یادآور شده اند.
افزون بر این، روزنامه «صدی البلد» مصر، بیست و هشتم اردیبهشت در گزارشی به قلم «عادل عامر» نوشت: درمانبیماری های اقتصاد مصر را باید در داخل جستجو کرد و نه در خارج از اینکشور.
وی افزود: متوقف شدن کمک های آمریکا به مصر در کوتاه مدت برروی اقتصاد مصر اثر ناگواری برجای خواهد گذاشت اما این مساله در بلند مدتتاثیرات مثبتی به همراه خواهد داشت.
عامر نوشت: در تاریخ نمونه هایزیادی را سراغ داریم که از کمک های بین المللی استفاده کردند. این کمک هابه طور پایدار سودآور نبود و فقط سبب شد تا در کشوری که از این مزایااستفاده می شود، روحیه وابستگی به کشورهای خارجی تقویت شود.
ازنگاه بسیاری از تحلیلگران، با توجه به شکاف در جامعه مصر و به حاشیه راندهشدن گروه اخوان المسلمین نمی توان امیدوار بود که دولت آینده این کشوربتواند بسیاری از طرح های خود را پیش ببرد و سرکوب گروه اخوان المسلمین درمصر افراط گرایی را شتاب خواهد بخشید و این عامل هم در مسیر حرکت دولت مصرسنگ اندازی خواهد کرد.

** بیکاری؛ بمب ساعتی مصر

از نظربسیاری از ناظران، بحران بیکاری در میان جوانان مصر نیز یکی از چالش هاییاست که رییس جمهوری آینده این کشور را آزار خواهد داد. همان طور که اینعامل در سرنگونی حسنی مبارک هم نقش داشت.
به نوشته سی ام اردیبهشت روزنامه لس آنجلس تایمز، بیکاری و رکود اقتصادی از برجسته ترین عواملیبودند که باعث شدند تا مردم علیه «حسنی مبارک» آخرین فرعون مصر قیام کنند و اکنون آمار بیکاری در هم سنجی با دوره ی زمامداری حسنی مبارک 2 برابر شدهاست.
همچنین روزنامه العرب، نوشت: تازه ترین آمارها نشان می دهد که 4/13 درصد (سیزده و چهار دهم) از نیروی کار مصر بیکار هستند.
بازار کار مصر که شامل بخش های خصوصی و دولتی است در فراهم کردن فرصت شغلی برای جوانان ناتوان بوده است.
در این زمینه روزنامه «القدس العربی» چاپ لندن، سی ام اردیبهشت نوشت: موضوعبیکاری جوانان در مصر به اندازه ای حساس است که می توان گفت که این مسالهکلید موفقت یا شکست رییس جمهوری آینده این کشور است.
یکی از عواملی که خشم مردم را نسبت به حسنی مبارک برانگیخت بیکاری جوانان این کشور وناامیدی آنان نسبت به آینده خود بود، اما آمار بیکاری به سبب مهاجرت سرمایه گذاران و کم شدن شمار جهانگردان پس از انقلاب مردم این کشور وخیم تر شدهاست.

در این ارتباط «محمود الشربینی» مدیر اجرایی شورای آموزشیصنایع مصر، سی و یکم اردیبهشت در گفت و گو با روزنامه «القدس العربی»،بیکاری را به منزله بمب ساعتی به شمار آورد که اگر رییس جمهوری آینده در حل این مشکل موفق نشود، بمب ساعتی بر روی همه منفجر و انقلاب دیگری شعله ورخواهد شد.
به نوشته سی ام اردیبهشت روزنامه العرب، یک چهارم مردممصر(26.3 درصد) زیر خط فقر زندگی می کنند و یک چهارم از جمعیت این کشور هموضعیتی مشابه همین گروه ها دارند. این به مفهوم آن است که تقریبا بیش ازنصف مردم مصر را می توان فقیر به شمار آورد و برچیده شدن فقر هم یکی ازچالش های رییس جمهوری آینده مصر خواهد بود.

** بحران سوختدر مصر

بحران سوخت در مصر یکی دیگر از مشکلات بنیادی این کشور است. بسیاری از شرکت هایگازی و نفتی جهان از مبادلات تجاری با مصر گله مند هستند. به نوشته تارنمای مرکز مطالعات الجزیره قطر، دولت مصر سی و یکم فروردین امسال بهای مصرف گاز خانگی را افزایش داد.
به گفته «مدحت یوسف» معاون پیشین اداره کلنفت مصر، این تصمیم خلاف عدالت اجتماعی است. این افزایش بها به مفهوم آناست که شهروندان مصری بهای بیشتری نسبت به سرمایه گذاران در بخش های صنعتیمی پردازند. چون بهای یک میلیون واحد کالری گاز (حدود 37.6 متر مکعب) بین 6 تا 9 دلار برای مصرف خانگی است، در حالی که صنایع بزرگ پرمصرف، بهایی حدود 3 تا 6 دلار برای این مقدار می پردازند و کالاهای خود را با قیمت هایجهانی صادر می کنند.
بنا بر این گزارش، بهای گاز برای قشر متوسط جامعه مصر 2 برابر و برای ثروتمندان 3 برابر شده است.

** چالش های مرزی

با توجه به اینکه پس از برکناری مرسی رابطه جنبش مقاومت اسلامی فلسطین (حماس) و دولت مصر وارد مرحله ای از تنش شده و از سوی دیگر در کشورهای همسایه مصر جنگ داخلی و ناآرامی وجود دارد، پیش بینی می شود این عوامل هم دولت آیندهمصر را تهدید کند.
در این پیوند تارنمای «البوابه نیوز» مصر، یکمخرداد در گزارشی به قلم «امل مهدی» نوشت: دولت آینده مصر نه فقط در سطحداخلی با مسائلی مانند کمبود بودجه، بیکاری و فقر روبرو می شود، بلکه ایندولت در عرصه خارجی هم با چالش هایی روبرو خواهد شد.
از نگاه امل مهدی، اختلاف با گروه حماس در غزه یکی از مسائلی است که به طور مستقیم امنیت ملی مصر را با تهدید روبرو خواهد کرد.
با آن که نیروهای مسلح مصر اعلام کرده اند که بیش از 90 درصد تونل هایی را که سلاح و سوخت از آنجا قاچاق می شد، ویران کرده اند، اما منابع حماس اعلامکرده اند بیشتر تونل های اصلی ویران نشده اند.
به نوشته تارنمای «البوابه نیوز»، مرزهای مشترک مصر و لیبی نیز ملتهب است و اگر اقدامی دراین زمینه صورت نگیرد، دیر یا زود رییس جمهوری آینده مصر را با مشکل روبروخواهد کرد.
همچنین لیبی هم اکنون پس از افغانستان به مرکز امن تازه ای برای گروه های وابسته به القاعده تبدیل شده است و این گروه ها بسیاریاز عملیات دهشت افکنانه را از این کشور آغاز می کنند.
البوابه نیوز افزود: مرزهای سودان هم به حیاط خلوت گروه ها و افراد مخالف نظام مصرتبدیل شده و کسانی که از دست نیروهای دادگاه فرار می کنند، در آنجا پناه می گیرند و همچنین در این منطقه سلاح هایی به داخل مصر قاچاق می شود.
از نگاه کارشناس مسائل سودان، «عمر البشیر» رییس جمهوری سودان هم گرایشاخوانی دارد و مخالف نقشه راه مصر پس از برکناری مرسی است؛ به طوری که ویبا اتیوپی یک توافق نامه مشترک دفاعی امضا کرده و خواهان این است که اتیوپی برای کاهش سهم مصر از آب رود نیل وارد عمل شود.
در پایان باید گفت که مساله تحقق ثبات اقتصادی در همه عرصه ها و پرداختن به مشکلاتی مانندفقر و بیکاری از مهمترین چالش های رییس جمهوری آینده مصر خواهد بود و فقطاز راه انسجام طیف های گوناگون جامعه مصر می توان برای رهایی این کشور ازکوران بحران ها اقدام کرد.

Irna.ir