به قلم : نیلوفر شاه‌منصوری* فرآیند تولید در بخش مسکن کند و زمانبر است. بنابراین طرح‌های بخش مسکن باید طرح‌هایی بلند مدت و با برنامه‌ریزی باشد تا اهداف آن محقق شود.برنامه کوتاه مدت فقط مربوط به بحث دخالت در این بازار است. دخالت مستقیم در بازار مسکن تأثیر مثبتی ندارد بنابراین برنامه‌های وزارت راه و […]

به قلم : نیلوفر شاه‌منصوری*
فرآیند تولید در بخش مسکن کند و زمانبر است. بنابراین طرح‌های بخش مسکن باید طرح‌هایی بلند مدت و با برنامه‌ریزی باشد تا اهداف آن محقق شود.برنامه کوتاه مدت فقط مربوط به بحث دخالت در این بازار است.
دخالت مستقیم در بازار مسکن تأثیر مثبتی ندارد بنابراین برنامه‌های وزارت راه و شهرسازی برای رونق بخش مسکن باید شامل برنامه‌های میان مدت و بلند مدت باشد. مسیری که به نظر می‌رسد دولت در چند ماه اخیر برای بخش مسکن انتخاب کرده مبتنی بر برنامه‌ریزی اصولی و بلند مدت است.
اتفاق خوبی که از زمان آغاز کار دولت یازدهم در بخش مسکن رخ داده این است که دولت از شعارگرایی به سمت عقل‌گرایی تغییر مسیر داده و در برنامه‌ریزی‌ها، آرمانگرایی جایی ندارد. در سال‌های گذشته سیاست‌ها در بخش مسکن بیشتر از آن‌که بر پایه اصول قانونی و شرایط اقتصادی کشور باشد بر اساس شعارگرایی بود.شعارهایی مانند تأمین مسکن ارزان برای مردم در مدت کوتاه نه تنها به واقعیت نپیوست بلکه با ایجاد انتظار در بازار، قیمت‌ها را چند برابر کرد. زمینه‌سازی برای نظام‌مند کردن برنامه‌ها و نهادهای مرتبط با ساخت و ساز یکی از راهکارها برای برنامه‌ریزی دقیق در بخش مسکن است. برآورد صحیح از توانایی‌ها، استفاده از نیروهای متخصص، سنجش تقاضای مؤثر، بازنگری در نظام فنی و اجرایی، استفاده از مصالح استاندارد و توجه به قوانین شهرسازی از جمله برنامه‌هایی است که وزارت راه و شهرسازی بجای شعارگرایی و پرداختن به مسائل حاشیه‌ای برای برنامه‌ریزی اصولی در بخش مسکن در دستور کار قرار داده است.
ارتقای صلاحیت مهندسان بخش ساخت و ساز یکی از عملکردهای مهم دولت در بخش مسکن است. در سال‌های گذشته به‌جای توجه به صلاحیت مهندسان فعالیت‌های اقتصادی و دریافت و پرداخت بیشتر مورد توجه قرار گرفت. طبیعتاً مسکنی که در این شرایط ساخته می‌شود زمان تخریب آن هم از استانداردها بسیار کمتر است. استفاده از مهندسان مجرب و با صلاحیت، مصالح استاندارد و نقشه کشی اصولی جزو قوانین ساخت و ساز در کشور است که در سال‌های گذشته به آن توجهی نشده اما اکنون وزارت راه و شهرسازی، سازمان نظام مهندسی را مکلف به اجرای قانون می‌کند.
مدیریت کارآمد نیز یکی دیگر از دستورالعمل‌هایی است که وزارت راه و شهرسازی باید آن را در رأس برنامه‌های خود قرار دهد. مدیریت ضعیف، دستورالعمل‌های آنی و بدون پشوانه قانونی در سال‌های گذشته مشکلات زیادی بر بخش مسکن تحمیل کرد.
از طرف دیگر دولت حداقل دخالت را در این حوزه داشته باشد و به عنوان سیاستگذار، ناظر و برنامه‌ریز شرایط تسهیل برای بازیگران بازار مسکن از جمله خریداران و سازندگان را فراهم کند. در عین حال نباید توقع داشته باشیم در مدت زمان کمی معجزه در بخش مسکن رخ دهد. مسکن، نیازمند یک فرایند تولید است و تولید نیز به برنامه‌ریزی و زمان نیاز دارد بنابراین هر گونه برنامه کوتاه مدتی که بر افزایش سریع ساخت و ساز و تولید مسکن تأکید کند حتماً برنامه موفقی نخواهد بود. پس باید به دولت فرصت دهیم تا برنامه‌ای میان مدت و بلند مدت برای ساماندهی بخش مسکن طرح‌ریزی کند. فشار به دولت برای حل مشکلات بخش مسکن در مدت چند ماه نه تنها منجر به تولید بیشتر نخواهد شد بلکه برنامه‌های دیگر را نیز به عقب می‌اندازد.

*عضو سازمان نظام مهندسی اصفهان
منبع: روزنامه ایران