خظ امام ، اعتیاد، آسیب و معضلی بسیار اساسی به ویژه در جوامعی نظیر جامعه ایران است ولی اعتیاد بانوان و دختران، بسیار مخرب تر از اعتیاد مردان به نظر می رسد. تا چندین سال گذشته، با ذکر نام اعتیاد، مردی با چهره ای ژولیده و وضعیتی نامناسب به نظر می رسید که سالهای سال […]

خظ امام ، اعتیاد، آسیب و معضلی بسیار اساسی به ویژه در جوامعی نظیر جامعه ایران است ولی اعتیاد بانوان و دختران، بسیار مخرب تر از اعتیاد مردان به نظر می رسد.

تا چندین سال گذشته، با ذکر نام اعتیاد، مردی با چهره ای ژولیده و وضعیتی نامناسب به نظر می رسید که سالهای سال نیز با درک چنین تصویری، برنامه ها برای مقابله با اعتیاد مردان متمرکز شد و برنامه ها با این روال پیش رفت.
در آن زمان، پیش بینی هایی برای مقابله زودهنگام و بموقع از اعتیاد بانوان انجام نشد و بسیاری از مسئولان و کارشناسان، از اعتیاد بانوان غافل شدند.
اما با گذشت زمان، اعتیاد بانوان در جامعه روز به روز شیوع بیشتری پیدا کرد و لحظه به لحظه به تعداد بانوان معتاد افزوده شد که نشان می داد، پیش بینی ها از عدم اقبال مواد مخدر در بین بانوان بسیار نادرست بوده و باید فکری به حال این قشر معتاد می شد.
در حال حاضر، با شیوع مواد مخدر صنعتی در کنار مواد مخدر سنتی، زنان و دختران بسیاری در ورطه اعتیاد گرفتار شده اند که البته صاحبنظران، اعتیاد این قشر را به دلیل اثرات قابل توجه آن به افزایش آسیب های اجتماعی و اخلاقی در جامعه بسیار مخرب تر دانسته اند.
حال که اعتیاد در بین بانوان شیوع پیدا کرده است، به نظر کارشناسان بخش مهمی از آسیب های اجتماعی نیز ظرفیت افزایش در جامعه دارند که مهمترین آنها افزایش آسیبهای اجتماعی در بین بانوان، بیشتر شدن تعداد مبتلایان خاموش و آشکار ایدز و هپاتیت، ارتقای سهم رفتارهای پرخطر در شیوع این بیماری های مهلک و انهدام بنیان خانواده هستند.
با توجه به این مشکلات، مسئولان نیز در راستای برنامه ریزی برای مقابله با اعتیاد بانوان و یا درمان آن، جلسات مختلفی برگزار می کنند که با توجه به موقعیت آذربایجان غربی، در این جلسات ترتیب یافته هشدارهایی نیز توسط مسئولان مرتبط در خصوص ضرورت برنامه ریزی برای مبارزه و ریشه کنی این مشکل داده می شود.

** توقف در کاهش تقاضای مواد مخدر، مهمترین کار برای مقابله با اعتیاد در جامعه است
معاون سیاسی امنیتی اجتماعی استاندار آذربایجان غربی با اشاره به وجود دو محور مهم عرضه و تقاضا در حوزه مواد مخدر در جامعه می گوید: عمده فعالیت و برنامه های حوزه اجتماعی باید در راستای متوقف کردن و کاهش تقاضا باشد چرا که در خصوص عرضه، نیروی های نظامی و انتظامی وارد شده اند.
علیرضا رادفر در نشست تخصصی پیشگیری از اعتیاد در حوزه زن و خانواده در آذربایجان غربی افزود: در موضوع پیشگیری از اعتیاد، متاسفانه نگاه برنامه های طراحی شده ملی است و این موضوع مانع از دستیابی به اهداف تعیین شده در سطح استان ها می شود.
وی اضافه کرد: برنامه های پیشگیری از اعتیاد بسیار مهم است و پیشگیری ابتدا باید از آموزش و پرورش و نهادهای آموزشی شروع شود.
رادفر یادآورشد: متاسفانه در درمان معتادان نگاه مسئولان دخیل، تنها درمان فیزیولوژیک است و سم زدایی را بیشتر مورد توجه قرار می دهند.
وی اظهار کرد: در کمپ های ترک اعتیاد بر روان افراد معتاد کار نمی شود و تمایل ذهنی معتاد نسبت به مصرف مواد مخدر باقی می ماند.
معاون سیاسی امنیتی اجتماعی استاندار آذربایجان غربی گفت: باید به لحاظ روانی روی معتادان کار شود تا آنها پس از بهبود دوباره به مواد مخدر روی نیاورند چرا که آمار بالایی از بازگشت معتادان به اعتیاد داریم.
وی ادامه داد: برای کار روانی بر روی معتادان بهبود یافته باید از ظرفیت خیرین و سازمانهای مردم نهاد استفاده کنیم تا شاید گره بسیاری از مشکلات باز شود.
رادفر اضافه کرد: حساسیت جامعه نسبت به ناهنجاری های اجتماعی از جمله مواد مخدر نسبت به گذشته کمتر شده و باید در خانواده ها نسبت به موضوع مواد مخدر حساسیت بیشتری ایجاد شود.

** عدم توجه به ساماندهی زنان خیابانی
معاون پیشگیری بهزیستی آذربایجان غربی گفت: این نهاد با راه اندازی یک کمپ، 45 معتاد زن را پذیرش کرده که بیش از 50 درصد آنها یا خانواده ندارند و یا از خانواده خود ترد شده اند.
پروین محمدپوری با اشاره به کم سواد یا بی سواد بودن معتادان زن در استان آذربایجان غربی افزود: علت اصلی کشیده شدن این قشر به سمت اعتیاد بی سوادی یا کم سوادی است.
وی اضافه کرد: حدود 15 نفر از زنان کارتن خواب پس از بهبود یافتگی در محلی که توسط بهزیستی تهیه شده، اسکان داده و برای آنها شغل های خانگی ایجاد شد که برخی از این افراد، با این درآمدها راضی نمی شوند و درآمد آن را نامناسب می دانند.
وی اظهار کرد: باید فکر اساسی برای زنان خیابانی اندیشیده شود چرا که در صورت ادامه این روند، ایدز و هپاتیت، مبتلایان بیشتری در آذربایجان غربی خواهند داشت.
معاون پیشگیری بهزیستی آذربایجان غربی ادامه داد: برای این زنان بهبود یافته معتاد باید محلی اندیشیده شود که تا شش ماه در آن بازپروری شوند.
محمدپوری افزود: بیشتر این زنان تحت درمان پزشکان متخصص زنان هستند تا عفونت های ناشی از رفتارهای پرخطر بهبود یابد.
وی با اشاره به اجرای طرحی موسوم به ˈخانه میان راهیˈ در استان تهران به صورت پایلوت اضافه کرد: با مکاتبه ای که با مرکز داشتیم خواستار ایجاد این ˈخانه میان راهیˈ در آذربایجان غربی شدیم ولی مورد موافقت قرار نگرفت و به سالهای بعد موکول شد.

*** زنان آسیب پذیر، آسیب زا هستند
دبیر کمیته فرهنگی شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر آذربایجان غربی نیز در این نشست گفت: زنان آسیب پذیر بیمارهای متحرک سرگردان در جامعه هستند و مردان زیادی را به انواع بیماری ها نظیر ایدز، هپاتیت و اعتیاد مبتلا می کنند.
عبدالعلی دربان افزود: طبق بررسی های انجام شده هر معتاد به طور متوسط می تواند پنج نفر را در سال آلوده کند ولی این رقم در زنان معتاد، چندین برابر است.
وی اضافه کرد: مشکل اصلی حوزه اجتماعی آذربایجان غربی در حال حاضر اعتیاد است و پنج سال پیش تنها دو درصد در حوزه زنان در استان اعتیاد داشتیم که هم اکنون این رقم به 9.3 درصد رسیده است.
دربان ادامه داد: ورود مواد مخدر صنعتی و پیش سازهای مواد مخدر به آذربایجان غربی، این استان را آبستن بسیاری از حوادث و معضلات اجتماعی کرده و هدف اصلی سوداگران مرگ فروپاشی نظام خانواده از طریق ضربه زدن به زنان است.
دبیر کمیته فرهنگی شورای هماهنگی مبارزه با مواد مخدر آذربایجان غربی از ایجاد خانه های تیمی توسط برخی سودجویان و تبهکاران در آذربایجان غربی برای سوء استفاده از زنان معتاد خبر داد.
وی اظهار کرد: باید تصمیم های جدی در راستای مقابله با اعتیاد زنان در آذربایجان غربی صورت گیرد.

** مشکل معیشتی علت اصلی ابتلای زنان به مواد مخدر است
مدیرکل امور بانوان و خانواده استانداری آذربایجان غربی نیز در این نشست اظهار کرد: سطح سواد نقش بسزایی در اعتیاد زنان دارد و عمده مبتلایان به مواد مخدر، بی سواد و یا کم سواد هستند.
مریم دهقانی ادامه داد: باید زمینه ای برای اشتغال معتادان بهبود یافته در استان فراهم شود که می توان در این راستا از مهارت آموزی رشته های مختلف فنی و حرفه ای بهره برد.
وی در خصوص اجرای طرح مطلع مهر نیز که در چهار موضوع روان شناسی، پزشکی، احکام و اخلاق با موضوع ارائه آموزش ها به بانوان تدوین شده بود گفت: این طرح به دلیل عدم کارشناسی دقیق پس از مدت کمی از اجرای آن متوقف شد و اعتبار لازم برای برگزاری دوره های طرح مطلع مهر در حال حاضر وجود ندارد.
** 2.5 درصد زندانیان آذربایجان غربی بانوان هستند
معاون سلامت، اصلاح و تربیت اداره کل زندانهای آذربایجان غربی نیز در نشست تخصصی پیشگیری از اعتیاد در حوزه زن و خانواده گفت: افزون بر 50 درصد این بانوان به دلیل جرایم مرتبط با موضوع مواد مخدر دستگیر شده اند.
غلامحسین موذنی اضافه کرد: 55 تا 60 درصد زندانیان آذربایجان غربی به خاطر مواد مخدر دستگیر شده اند که این نشان می دهد این مواد خانمانسوز یکی از معضلات اصلی حال حاضر استان در بین زنان و مردان است.
وی اظهار کرد: در اداره کل زندانهای آذربایجان غربی اقدامات خوبی برای بهبود معتادان انجام می شود ولی متاسفانه پس از خروج ، به دلیل عدم حمایت دوباره و نبود شغل و خانواده دوباره به زندان بر می گردند
معاون سلامت، اصلاح و تربیت اداره کل زندانهای آذربایجان غربی گفت: باید فکر اساسی برای خروج زندانیان از زندان اندیشیده شود تا از آسیب های جدی دیگر در این حوزه پرهیز شود.
با این آمارهای تکان دهنده، باید اذعان کرد که موضوع مواد مخدر یکی از معضلات اساسی آذربایجان غربی است که باید برای جلوگیری از پیشروی آن، بیشتر و بهتر از گذشته کار کرده و تقاضا را در کنار عرضه محدود کنیم.
گزارش از سیده فاطمه سجادی/ایرنا